ଇ-ବର୍ଜ୍ୟରେ ଭାରତ ପ୍ରଥମ; ୧୦ ବର୍ଷରେ ୧୬୩% ବୃଦ୍ଧି, ସତର୍କ କରାଇଲା ଜାତିସଂଘ
ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୧୫/୦୭: ରେଡିଓ ଆକ୍ଟିଭ୍ ବର୍ଜ୍ୟବସ୍ତୁରେ ଭାରତ ପ୍ରଥମ । ଇଲେକଟ୍ରୋନିକ୍ସ ସାମଗ୍ରୀରୁ ବାହାରୁଥିବା ବର୍ଜ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି କ୍ଷେତ୍ରରେ ସାରା ବିଶ୍ୱରେ ଭାରତ ଆଗୁଆ ରହିଛି । ସ୍କ୍ରିନ, କମ୍ପ୍ୟୁଟର, କ୍ଷୁଦ୍ର ଆଇଟି ଏବଂ ଟେଲିକମ୍ୟୁନିକେଶନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ବାହାରୁଥିବା ବର୍ଜ୍ୟ ୧୦ ବର୍ଷରେ ୧୬୩% ବଢ଼ିଛି । ୨୦୧୦ରୁ ୨୦୨୨ ମଧ୍ୟରେ ଏହା ବଢ଼ିଥିବା ଜାତିସଂଘର ଟ୍ରେଡ୍ ଆଣ୍ଡ୍ ଡେଭଲପମେଣ୍ଟ ଡିଜିଟାଲ ଇକୋନୋମି ରିସର୍ଚ୍ଚ ରିପୋର୍ଟ ୨୦୨୪ରୁ ଏହା ଜଣାପଡିଛି । ଏ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସାରା ବିଶ୍ୱକୁ ଦେଖିଲେ ଭାରତର ଅଂଶ ୨ ଗୁଣ ବଢ଼ିଛି । ଅର୍ଥାତ୍ ଦେଶ ପୂର୍ବ ଅପେକ୍ଷା ଅଧିକ ଏ ସମ୍ପର୍କିତ ବର୍ଜ୍ୟ ନିର୍ଗତ କରୁଛି । ୨୦୧୦ରେ ଏହା ୩.୧% ସ୍ତରରେ ଥିବା ବେଳେ ୨୦୨୨ରେ ୬.୪%କୁ ବୃଦ୍ଧି ହୋଇଛି । ୨୦୨୨ରେ ଏସିଆର ଅଭିବୃଦ୍ଧିଶୀଳ ଅର୍ଥନୀତିଗୁଡିକ ବେଶି ଇ-ବର୍ଜ୍ୟ ନିର୍ଗତ କରିଛନ୍ତି । ଏସିଆ ଅଞ୍ଚଳରୁ ନିର୍ଗତ ଇ-ବର୍ଜ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଚୀନର ଅଂଶ ପ୍ରାୟ ଅଧା ।ଏହି ରିପୋର୍ଟରେ ଇ-ବର୍ଜ୍ୟ ଯୋଗୁ ବିଶ୍ୱ ସାମ୍ନା କରୁଥିବା ସମସ୍ୟା ସମ୍ପର୍କରେ ମଧ୍ୟ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯାଉଛି । ଡିଜିଟାଲିକରଣ କ୍ଷେତ୍ରରେ ବ୍ୟବହୃତ ସାମଗ୍ରୀ ଗୁଡିକର ଠିକ୍ ପରିଚାଳନା ନ ହେଲେ ଏହା ପରିବେଶ ଏବଂ ମାନବ ସମାଜ ଲାଗି ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସଙ୍କଟ ଡାକି ଆଣିବ ବୋଲି ରିପୋର୍ଟରେ ଆଶଙ୍କା କରାଯାଇଛି । ଏଭଳି ସାମଗ୍ରୀରୁ ବାହାରୁଥିବା ହାନିକାରକ ଆର୍ସେନିକ, କାଡ୍ମିୟମ,
ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ,୧୫/୦୭: ରେଡିଓ ଆକ୍ଟିଭ୍ ବର୍ଜ୍ୟବସ୍ତୁରେ ଭାରତ ପ୍ରଥମ । ଇଲେକଟ୍ରୋନିକ୍ସ ସାମଗ୍ରୀରୁ ବାହାରୁଥିବା ବର୍ଜ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି କ୍ଷେତ୍ରରେ ସାରା ବିଶ୍ୱରେ ଭାରତ ଆଗୁଆ ରହିଛି । ସ୍କ୍ରିନ, କମ୍ପ୍ୟୁଟର, କ୍ଷୁଦ୍ର ଆଇଟି ଏବଂ ଟେଲିକମ୍ୟୁନିକେଶନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ବାହାରୁଥିବା ବର୍ଜ୍ୟ ୧୦ ବର୍ଷରେ ୧୬୩% ବଢ଼ିଛି । ୨୦୧୦ରୁ ୨୦୨୨ ମଧ୍ୟରେ ଏହା ବଢ଼ିଥିବା ଜାତିସଂଘର ଟ୍ରେଡ୍ ଆଣ୍ଡ୍ ଡେଭଲପମେଣ୍ଟ ଡିଜିଟାଲ ଇକୋନୋମି ରିସର୍ଚ୍ଚ ରିପୋର୍ଟ ୨୦୨୪ରୁ ଏହା ଜଣାପଡିଛି ।
ଏ କ୍ଷେତ୍ରରେ ସାରା ବିଶ୍ୱକୁ ଦେଖିଲେ ଭାରତର ଅଂଶ ୨ ଗୁଣ ବଢ଼ିଛି । ଅର୍ଥାତ୍ ଦେଶ ପୂର୍ବ ଅପେକ୍ଷା ଅଧିକ ଏ ସମ୍ପର୍କିତ ବର୍ଜ୍ୟ ନିର୍ଗତ କରୁଛି । ୨୦୧୦ରେ ଏହା ୩.୧% ସ୍ତରରେ ଥିବା ବେଳେ ୨୦୨୨ରେ ୬.୪%କୁ ବୃଦ୍ଧି ହୋଇଛି । ୨୦୨୨ରେ ଏସିଆର ଅଭିବୃଦ୍ଧିଶୀଳ ଅର୍ଥନୀତିଗୁଡିକ ବେଶି ଇ-ବର୍ଜ୍ୟ ନିର୍ଗତ କରିଛନ୍ତି । ଏସିଆ ଅଞ୍ଚଳରୁ ନିର୍ଗତ ଇ-ବର୍ଜ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଚୀନର ଅଂଶ ପ୍ରାୟ ଅଧା ।
ଏହି ରିପୋର୍ଟରେ ଇ-ବର୍ଜ୍ୟ ଯୋଗୁ ବିଶ୍ୱ ସାମ୍ନା କରୁଥିବା ସମସ୍ୟା ସମ୍ପର୍କରେ ମଧ୍ୟ ଉଲ୍ଲେଖ କରାଯାଉଛି । ଡିଜିଟାଲିକରଣ କ୍ଷେତ୍ରରେ ବ୍ୟବହୃତ ସାମଗ୍ରୀ ଗୁଡିକର ଠିକ୍ ପରିଚାଳନା ନ ହେଲେ ଏହା ପରିବେଶ ଏବଂ ମାନବ ସମାଜ ଲାଗି ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସଙ୍କଟ ଡାକି ଆଣିବ ବୋଲି ରିପୋର୍ଟରେ ଆଶଙ୍କା କରାଯାଇଛି । ଏଭଳି ସାମଗ୍ରୀରୁ ବାହାରୁଥିବା ହାନିକାରକ ଆର୍ସେନିକ, କାଡ୍ମିୟମ, ଲିଡ୍ ଏବଂ ମରକ୍ୟୁରୀ ସମେତ ଅନ୍ୟ ବିଷାକ୍ତ ପଦାର୍ଥ ସମସ୍ୟା ସୃଷ୍ଟି କରୁଥିବା ଏଥିରେ କୁହାଯାଇଛି ।
ପରିବେଶକୁ କ୍ଷତି ପହଞ୍ଚାଉଥିବା ପ୍ରଡକ୍ଟ ପ୍ୟାକେଜିଂ ଏବଂ ବର୍ଜ୍ୟବସ୍ତୁ ପରିଚାଳନା କ୍ଷେତ୍ରରେ ଭାରତର ଉଦ୍ୟମକୁ ୟୁଏନ୍ସିଟିଏଡି ବେଶ ପ୍ରଶଂସା କରିଛି । ଭାରତ ଏ କ୍ଷେତ୍ରରେ ପରିବେଶ ଉପଯୋଗୀ ପରିବହନ ଏବଂ ଡେଲିଭରି ବ୍ୟବସ୍ଥା ହାତକୁ ନେଉଛି ବୋଲି କହିଛି ଜାତିସଂଘ । ସିଙ୍ଗଲ୍ ୟୁଜ୍ ପ୍ଲାଷ୍ଟିକ ବ୍ୟବହାରକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ବନ୍ଦ କରିଛି ଆମାଜନ । ବବଲ ରାପ୍,ଏୟାର ପିଲୋ, ପେପର କୁସନ ବ୍ୟବହାର ଦ୍ୱାରା ଏହା ପ୍ଲାଷ୍ଟିକ ପ୍ୟାକେଜିଂ ସାମଗ୍ରୀ ବ୍ୟବହାର ବନ୍ଦ କରିଛି ।
ସେହିଭଳି ଜ୍ୟାପ୍ ଇଲେକ୍ଟ୍ରିକ ଭଳି ଲାଷ୍ଟ ମାଇଲ୍ ଡେଲିଭରି କମ୍ପାନି ଘରୋଇ ବଜାରରେ ଇସ୍କୁଟର ଦ୍ୱାରା ସାମଗ୍ରୀ ଲୋକଙ୍କ ନିକଟରେ ପହଞ୍ଚାଉଛି । ରିପୋର୍ଟ ମୁତାବକ, ୨୦୨୩ରେ ସାରା ବିଶ୍ୱର ମୋବାଇଲ ଟ୍ରାଫିକ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଉତ୍ତର ପୂର୍ବ ଏସିଆର ଅଂଶ ଏକ ତୃତୀୟାଂଶ ରହିଛି । ଭୁଟାନ, ଭାରତ ଏବଂ ନେପାଳ ଭଳି ଦେଶ ଗୁଡିକ ଏହି ତାଲିକାରେ ରହିଛନ୍ତି ।
୨୦୨୯ ବେଳକୁ ବିଶ୍ୱର ୫ଜି ସବସ୍କ୍ରିପଶନ ୫୦୦ କୋଟି ଟପିବ ବୋଲି ଆକଳନ କରାଯାଇଛି । ଯାହା ମୋଟ ମୋବାଇଲର ୬୦% ଅଂଶ ହାସଲ କରିବ । ବିଶେଷ କରି ଦକ୍ଷିଣ ପୂର୍ବ ଏସିଆରେ ଅଭିବୃଦ୍ଧି ଏ କ୍ଷେତ୍ରକୁ ଯୋଗଦାନ ଦେବ । ଚାଇନା ଆଗର ରହିବାକୁ ଥିବାବେଳେ ଭାରତ ଏହା ପରେ ଆସିବ । ଏବେ ଡିଜିଟାଲିକରଣ ଦ୍ରୁତ ବେଗରେ ବଢ଼ୁଛି ।
କ୍ଲାଉଡ ଭିତ୍ତିକ ସେବା, ଡାଟା ସେଣ୍ଟର ସ୍ଥାପନା ମଧ୍ୟ ଦ୍ରୁତ ହେଉଛି । ଚାହିଦାକୁ ନଜରରେ ରଖି ଅଧିକ କମ୍ପାନି ଏ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଉପସ୍ଥିତି ଜାହିର କରୁଛନ୍ତି । ୨୦୨୪ ସୁଦ୍ଧା ଏସିଆ ଏବଂ ପ୍ରଶାନ୍ତ ମହାସାଗରୀୟ ଅଞ୍ଚଳରେ ମୋଟ ଡାଟା ସେଣ୍ଟର ବଜାର ୨୮ ବିଲିୟନ ଡଲାର ଛୁଇଁବ ବୋଲି ଆକଳନ କରାଯାଇଛି । ଡାଟା ସେଣ୍ଟର ବିକାଶ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଚୀନ ଆଗରେ ରହିବ । ସେହିଭଳି ଭାରତ ଏବଂ ସିଙ୍ଗାପୁର ମଧ୍ୟ ଏ କ୍ଷେତ୍ରରେ ପ୍ରମୁଖ ସ୍ଥାନରେ ରହିବେ ବୋଲି କୁହାଯାଇଛି